Taliska Booliska Soomaaliyeed ayaa sheegay in 1-eedeysane loo qabtay weerarkii 12-dii bishan lagu qaaday xulka Koofur Galbeed, xilli ay ka soo laabteen cayaartii ay la dheeleen xulka Galmudug saacaddu markii ay aheed 5:45pm, iyaga oo ku wajahan hoyga ay Muqdisho ka daganaayeen.

Afhayeenka Ciidanka Booliska Soomaaliya Gaashaanle Saadiiq Aaden Cali (Doodishe) ayaa sheegay in eedeysanayaasha oo ka kooban 9-rag ah iyo 3-dumar ah loo hayo caddeymo horudhac ah inay ku luglahaayeen weerarka cayaartoyda.

Hawlgal wadajir ah oo ay sameeyeen ciidanka sirdoonka iyo Booliska Soomaaliyeed ayaa suura geliyey in kiiskaas loo soo qabto eedeysanayaashan oo la horkeeni doono cadaaladda

Hay’adda maareynta musiibooyinka iyo hay’adda NIS Foundation ayaa maanta heshiis is afgarad ah wada saxiixay, kaas oo ka dhacay xarunta dhexe ee hay’adda SoDMA.

Heshiiskan ay gareen labada hay’addood ayaa ku saabsan iska kaashiga hawlo kala duwan oo khuseeya arrimaha isbadalka cimilada, u adkaysiga aafooyinka, In laga wada shaqeeyo sugnaanta cunadda (food security), arimaha ilaalinta deegaanka, isku xirka arrimaha gargaarka deg-degga ah iyo xalalka waara.

Guddoomiyaha hay’adda SoDMA mudane Maxamuud Macallin Cabdulle iyo agaasimaha hay’adda NIS Foundation Qaasim Gaabow Ducaale ayaa Qalinka ku jiiday heshiiskan is afgaradka ah, kaas oo wax badan ka tari doono maareynta musiibooynka iyo xalalka waara.

Kulan wadajir ah oo ay maanta xarunta Villa Hargeysa ku yeesheen labada aqal ee Baarlamanka JFS ayey uga doodeen xisaab-xirka miisaaniyadda dowladda ee sanadkii 2022-ka, kaas oo ay soo gudbisay wasaaradda maaliyadda dowladda FS.

Kullanka oo ahaa Kalfadhiga 4-aad kulankiisa 8-aad ayay maanta Sanatarrada iyo xildhibaanadu waxa ay si furan uga doodeen Xisaab xirka, iyaga oo soo bandhigay aragtidooda iyo qaladaad ka jira meelaha qaar, iyagoo masuuliyiinta Wasaaradda Maaliyadda waydiiyay dhammaan su’aalihii ay ka qabeen Xisaab xirka 2022-ka.

Intaas kadi wasiir ku xigeenka wasaaradda maaliyadda dowladda FS mudane Cabdiqafaar Xaange ayaa Sanatarrada iyo Xildhibaannada si faahfaahsan uga jawaabay su’aalihii ay ka waydiiyeen xisaab xirka, isagoo dul istaagay una bayaaniyay meelihii sida gaar ah wax looga waydiiyay.

Kulanka oo uu guddoomiyey guddoomiyaha golaha shacabka mudane Sheekh Aadan Maxamed Nuur (Madoobe) waxaa goob joog ahaa guddoomiye ku xigeenka 1-aad ee aqalka sare mudane Cabdi Cali Shacbaan Ibraahim, guddoomiye ku xigeenka 2-aad ee aqalka sare iyo guddoomiye ku xigeenada golaha shacabka

Madaxweynaha JFS mudane Dr Xasan Sheekh Maxamuud ayaa qaabilay danjiraha dowladda Qatar, waxaana ay ka wada hadleen calaaqaadka labada wadan ee walaalaha ah iyo danaha ka dhexeeya sidii loo horumarin lahaa.

Madaxweyne Xasan Sheekh iyo danjire Cabbdullaahi bin Saalim Al-nucaymi ayaa ka wada hadlay xoojinta xiriirka walaalnimo ee ka dhexeeya labada shacab ee Soomaaliya iyo Qatar.

Qatar waxa ay ka mid tahay dowladaha calaaqaadka wanaagsan la leh Soomaaliya, waxaana ay dalka ka fulisay mashaariic horumarineed iyo kuwa samafal.

Wasiirka wasaaraddan qorsheynta, maalgashiga iyo horumarinta dhaqaalaha xukuumadda federaalka Soomaaliya mudane Maxamuud Cabdiraxmaan  Sheekh Faarax (Beenebeene) oo uu wehliyo agaasimaha waaxda isku-duwidda deeqaha mudane Cabdifataax Xasan Cisman ayaa maanta kulan kula qaatay xarunta wasaaradda wafdi ka socday Safaaradda Norway ee Soomaaliya oo uu hogaaminayay siihayaha safiirka danjire Carsten Carlsen, iyo Madaxa Iskaashiga Horumarinta, Mudane Erling Hess Johnsen.

Labada dhinac ayaa ka wada hadlay hawlaha hortabinta u leh dowladda federaalka Soomaaliya ee sanadkan 2024-ka ee ay dooneyso in mudnaanta la siiyo sida diyaarinta qorshaha 10-aad ee horumarinta Qaranka, dardargelinta Hannaanka deeqaha dalka iyo xoojinta xariirka u dhaxeeya Norway iyo Soomaaliya.

Wasiir Beenebeene ayaa uga mahadceliyay dowladda Norway taageerada ay siiso shacabka iyo dowladda Soomaaliyeed.

Hay’adda Duulista Rayidka Soomaaliyeed ayaa siisay “reject”codsi ay wadatay diyaar laga leeyahay dalka Itoobiya taas oo sidday wafdi Itoobiyaan ah oo doonayay in ay tagaan magaalada Hargeysa ee Gobalka Waqooyi Galbeed, Diyaaraddaas oo ay Hay’adda Duulista ay ka celisay Hawada Soomaaliya.

Diyaaradda Sidday wafdiga Itoobiyaanka ahaa, ayaa waxaa qasab ku noqotay in ay ku laabato magaalada Addis Ababa ee Dalka Ethiopia.

War saxaafadeed kasoo baxay dhawaan Hay’adda duulista hawada ee Soomaaliya ayaa u qornaa sidan.

Hay’adda Duulista Soomaaliya oo celisay diyaarad sidday wafdi Itoobiyaan ah