Kismaayo oo u gudubtay wareegga 3-aad ee Tartan cilmiyeedka Ramadaan

Degmada Kismaayo  oo ka tirsan Gobolka J/Hoose ayaa u gudubtay wareegga 3-aad ee tartan cilimyeedka bisha ramadaan, kaddib, markii 12 dhibcood ay kaga adkaatay Degmada Dhuusamareeb oo iyaduna heshay 6 dhibcood.

Waa sanadkii lix iyo tobnaad ee warbaahinta qaranka ay qabaneyso tartan cilmiyeedka bisha Ramadaan,kaas oo sanadkaan ay si wadajir ah u taaba-gelinayaan maamulada Bangiga IBS iyo kan Gobolka Banaadir.

Tartankaan waxaa habeen kasta laga sii daayo Warbaahinta Qaranka Soomaaliyeed, iyadoo si toos ah looga daawadaa Telefishinka Qaranka iyo sidoo kale Radio Muqdisho oo laga baahiyo.

Sanad kasta barnaamijka tartan cilmiyeedka bisha ramadaan waxaa ka qeybgala 32 degmo oo kamid ah gobolada dalka Soomaaliya,waxaana degmadii ku guuleysata tartankaasi lagu abaalmariyaa koobab,lacago iyo abaalmarinno kale sida shahaadooyin muujinaya kaalinta aqoon ee ay gaareen dhallinyarada jiilasha cusub ee soo koroya.

Madaxweynaha JFS oo u Hambalyo u diray Haweenka Soomaliyeed Maalinta Haweenka Adduunka awgeed

Muqdisho (Wargeyska Dalka):- Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud ayaa Hambalyo iyo bogaadin  u diray dhammaan haweenka Soomaaliyeed, meel kasta oo ay Dunida ka joogaan,  munaasabadda Maalinta Haweenka Adduunka ee 8 Maarso awgeed.

Haweenka Soomaaliyeed waxay Laf-Dhabar u yihiin Horumarka Bulshada iyo Dhismaha Dowladnimada, waxa ay kaalin muhiim ah ka qaadanayaan halganka Qaran ee lagula jiro Khawaarijta, iyagoo aasaas u ah Howlgallada Xoreynta iyo barnaamijyada Dib u Heshiisiinta.

Sidoo kale, Haweenka Soomaaliyeed waxa ay Hormuud ka yihiin Barnaamijka Dimuqraadiyadda Dalka, gaar ahaan Hirgelinta Doorashooyinka Dadweynaha ee Qof iyo Cod.

Dowladda Federaalka Soomaaliya waxaa ka go’an in la xoojiyo ka-qaybgalka Haweenka ee Hoggaaminta, Siyaasadda iyo Go’aan-Qaadashada.

Ugu Dambayn, waxaan ku bogaadinayaa Haweenka Soomaaliyeed Dadaalkooda, Dulqaadkooda iyo Kaalintooda lama Ilaawaanka ah ee ay ku leeyihiin Horumarka Dalka.

Waxaan idiin rajaynayaa Horumar iyo Guulo joogto ah.

Wasaaradda Qoyska XFS oo Muqdisho ku soo xirtay xuska Bandhigga Ganacsiga Haweenka

Wasiirka Qoyska iyo Horumarinta Xuquuqul Insaanka XFS ayaa Muqdisho ku soo gebagebeeysay Xuska Todobaadka Haweenka Soomaaliyeed iyo Bandhigga ganacsiga Haweenka Soomaaliyeed.

Wasiirka Wasaaradda Qoyska iyo Hormarinta Xuquuqul Insaanka XFS Amb Khadiija Maxamed Al-Makhzoumi ayaa caawa magaalada Muqdisho kusoo xertay xuska Todobaadka Haweenka Soomaaliyeed iyo Munaasabadda maalinta Caalamiga ah ee Haweenka Aduunka 8da Maarso oo sanadkaan si ka duwan sidii hore looga xusay magaalada Muqdisho.

Munaasabadda xeritaanka Bandhigga ganacsiga Haweenka Soomaaliyeed waxaa kasoo qeybgalay mas’uuliyiin ka tirsan Dowladda oo ka mid yahay Wasiirka Wasaaradda Gaashaandhigga Soomaaliya Amb Axmed Macalin Fiqi, Wasiir Ku Xigeenka Wasaaradda Qoyska marwo Maryan, safiirka dowladda Turkiga u fadhiya magaalada Muqdisho Amb alper aktaş, Agaasimaha Guud ee Wasaaradda, taliyaha Nabadsugiga Gobolka Banaadir Taliye Liibaan, Guddoomiyaha Gobolka Banaadir waxaana mas’uuliyiinta xeritaanka Bandhigga kasoo qeybgalay ay ku wareegeen goobaha ay Haweenka ganacsatada ah kusoo bandhigayeen wax soo saarkooda ayaga oo aad u dhiiri geliyey.

Safiirka dowladda Turkiga u fadhiya magaalada Muqdisho Amb alper aktaş oo khudbad ka jeediyey xeritaanka Munaasabadda ayaa ku ammaanay Wasaaradda Qoyska iyo Hormarinta Xuquuqul Insaanka Soomaaliya fursad siinta iyo dhiiri gelinta Haweenka Soomaaliyeed ayadoo tani ay ka turjumayso hormarka ay Soomaaliya sida xowliga ah u sameyneyso oo amniga uu ugu horeeyo.

Wasiirka Wasaaradda Gaashaandhigga Soomaaliya Amb Axmed Macalin Fiqi oo khudbad ka jeediyey Munaasabadda ayaa ugu horeyn ku ammaanay Wasiirka Wasaaradda Qoyska iyo Hormarinta Xuquuqul Insaanka Soomaaliya hal abuurkan cusub ee ay la yimaadeen iyo sida ay ugu taagan tahay hormarinta Haweenka Soomaaliyeed waxaana uu dhinaca kale ku ammaanay kaalinta ay Haweenku ka qaateen hawlgallada ka dhanka ah Khawaarijta iyo sugidda amnigan lagu naaloonayo.

Wasiirka Wasaaradda Qoyska iyo Hormarinta Xuquuqul Insaanka XFS Amb Khadiija Maxamed Al-Makhzoumi oo si rasmi usoo xirtay Bandhigga ganacsiga Haweenka Soomaaliyeed iyo xuska Todobaadka Haweenka Soomaaliyeed iyo Munaasabadda maalinta Caalamiga ah ee Haweenka Aduunka ayaa uga mahad celisay Haweenka ganacsatada ee ku jira ururka Haweenka Ganacsatada ah sida ay usoo bandhigeen hal abuurkooda ganacsi, sidoo kalena waxa ay u mahad celisay mas’uuliyiintii kala duwanaa ee u yimid dhiiri gelinta Haweenka ganacsatada ah.

Wasaaradda Qoyska iyo Hormarinta Xuquuqul Insaanka Soomaaliya ayaa sanadkan si weyn oo aan horey loo arag u qabatay xuska Todobaadka Haweenka Soomaaliyeed iyo Munaasabadda maalinta Caalamiga ah ee Haweenka Aduunka 8da Maarso ayadoo Bandhigga ganacsiga Haweenka Soomaaliyeed inta uu socday Haween badan wax looga iibsaday halka ay sidoo kalena Haween badan ku heleen fursado baaritaano iyo daweyn caafimaad oo lacag la’aan ah.

                        

Danjire Cabdixakiim oo la kulmay Jaaliyadda Soomaaliyeed ee dalka Yemen

Safiirka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya u fadhiya dalka Yemen Danjire Cabdixakiin Maxamed Axmad ayaa ka qaybgalay kulan isugu jira soo dhawayn iyo afur ah oo ay soo qabanqaabiyeen ganacsatada iyo Jaaliyadda Soomaaliyeed ee ku nool Gobolka Xadramuud magaalo Madaxdiisa Mukala dalka Yemen,

Kulanka ayaa diiradda lagu saaray xoojinta wada shaqeynta ka dhexeysa Jaaliyadda iyo Safaaradda iyo isku xirka ganacsatada Soomaaliyeed ee dalka Yemen ku dhaqan.

        

Madaxweyne Xasan Sheekh oo saxiixay Nuqulka Dastuur Cusub ee JFS

Muqdisho,(Wargeyska Dalka):- Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Mudane Xasan Sheekh Maxamuud ayaa Maanta si rasmi ah u saxiixay Nuqulka Dastuurka Cusub ee Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya oo ah tiirka ugu muhiimsan ee dhismaha Dowladnimada iyo Nidaamka Sharci ee Dalka, kaddib markii ay soo ansixiyeen Labada Aqal ee Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya.

Madaxweyne Xasan oo Warbaahinta kula hadlay Madasha saxiixa Dastuurka ee Qasriga Madaxtooyada ayaa tilmaamay in Maanta wixii ka dambeeya ay Dowladdu billaabayso dhaqan galinta Dastuurka cusub ee Dalka, kaasi oo uu xusay in uu Saldhig u noqonayo xoojinta Hay’adaha Dowladda, ilaalinta xuquuqda Muwaadiniinta iyo Horumarinta nidaamka Dimuqraadiyadeed ee Dalka.

“Maanta waxaa soo gabangaboobay, Safarkii dheeraa ee dib u eegista Dastuurka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya oo muddo dheer soo ahaa, mid ku meel gaar ah, Baarlamaanka Federaalkuna ay dhowaan ansixiyeen. Ilaaheey idankiis, Maanta wixii ka dambeeya, waxaa noo billaabandoona dhaqan galintiisa”.

Madaxweynaha Jamhuuriyadda ayaa waxaa ku wehliyay Munaasabadda saxiixa dhaqangalinta Nuqulka Dastuurka cusub Guddoomiyaha Golaha Shacabka Mudane Sheekh Aadan Maxamed Nuur, Guddoomiyaha Aqalka Sare Mudane Senator Cabdi Xaashi Cabdullaahi iyo Guddoomiyeyaasha Guddiyada Dib u eegista Dastuurka.

     

Hay’adda Qaxootiga iyo Barakacayaasha Qaranka oo xustay Maalinta Haweenka Adduunka

Muqdisho,(Wargeyska Dalka):- Hay’adda Qaxootiga iyo Barakacayaasha Qaranka ayaa Magaalada Muqdisho ku qabatay Kulan lagu maamuusay Xuska Maalinta Caalamiga ee Haweenka Adduunka, si loo muujiyo doorka muhiimka ah ee Haweenku ku leeyihiin Bulshada, Halganka ay u galeen xaqiijinta Xuquuqdooda iyo guulaha ay ka gaareen dhinacyada Siyaasadda, Dhaqaalaha iyo Horumarinta Bulshada.

Kulanka Xuska Maalinta Caalamiga ah ee Haweenka waxaa ka qeyb galay mas’uuliyiin ka socday Hay’adaha Dowladda, Wakiillo ka tirsan Hay’adaha Caalamiga ah ee taageera Soomaaliya iyo sidoo kale Haween Soomaaliyeed, Barakacyaal iyo Qaxooti Dalkeenna magangelyo u soo doontay.

Maryan Osman Mohamed, Lataliyaha Arrimaha Sharciga ee Hay’adda Qaxootiga iyo Barakacayaasha Qaranka oo madasha ka hadashay, ayaa sheegtay in ay aad muhiim u tahay in la garab istaago Haweenka Soomaaliyeed, maadaama ay Laf-dhabar u yihiin Dowlad-Dhiska, Nabadda iyo Horumarka Bulshada.

*International Women’s Day* waxaa Sanad kasta la xusaa *8-da Maarso,* waana Maalin Caalami ah oo lagu qadariyo kaalinta Haweenka ee Horumarinta Bulshada, laguna iftiimiyo dadaalka ay u galeen helidda xuquuqdooda, iyo guulaha ay ka gaareen dhinacyada Siyaasadda, Dhaqaalaha iyo Nolosha guud ee Bulshada.

Wasiirka Warfaafinta oo Xafiiskiisa ku qaabilay Wakiilka Hay’adda Horumarinta Qaramada Midoobay ee Soomaaliya

Muqdisho(Wargeyska Dalka):-Wasiirka Warfaafinta, Dhaqanka iyo Dalxiiska ee Xukuumadda Federaalka Soomaaliya, Mudane Daa’uud Aweys Jaamac ayaa Xafiiskiisa ku qaabilay Wakiilka Hay’adda Horumarinta Qaramada Midoobay (UNDP) ee Soomaaliya, Mudane Lionel Laurens.

Kulankan ayaa diiradda lagu saaray xoojinta iskaashiga u dhexeeya Wasaaradda Warfaafinta iyo UNDP, gaar ahaan Mashaariicda horumarineed ee Soomaaliya laga fulinayo kuwaas oo la xiriira horumarinta Warbaahinta, Wacyigelinta Bulshada, Nabad Dhiska, la dagaalanka Argagixisada, Kobcinta Dhaqanka, Dalxiiska, iyo sidoo kale xoojinta Tababarrada iyo tayeynta Xirfadaha Saxafiyiinta Soomaaliyeed.

Labada dhinac ayaa sidoo kale isla gartay muhiimadda ay leedahay in la sii ballaariyo Barnaamijyada taageeraya Warbaahinta, Wacyigelinta Bulshada ee Dowlad wanaagga iyo xoojinta doorka Warbaahinta ee Horumarinta Bulshada iyo Nabadda Soomaaliya.

Wasiir Daa’uud Aweys Jaamac ayaa uga mahadceliyay UNDP taageerada Mashaariicda Horumarineyd ee Soomaaliya, gaar ahaan dadaallada kor loogu qaado awoodda Warbaahinta iyo Dhismaha Hay’adaha Dowliga ah.

Kulanka waxaa Wasiirka iyo Wakiilka UNDP ku wehliyay Maxamed Hadi, Agaasime Ku-Xigeenka Maamulka Qeybta Siyaasadda loo dhan yahay ee UNDP iyo Helene Apollis, Madaxa Mashruuca Bilan ee xoojinta Warbaahinta, halka dhinaca Wasaaradda Warfaafinta ay kulanka uga qeybgaleen Agaasimaha Waaxda Istiraatiijiyadda Warbaahinta, Agaasimaha Dhaqanka, iyo Agaasimaha Xiriirka Dowlad-Goboleedyada.

      

Dowladda Shiinaha oo Soomaaliya ugu deeqay $2 Milyan iyo Raashin lagu Caawinayo Dadka Abaaraha Saameeyeen

Muqdisho(Wargeyska Dalka):-Guddoomiyaha Hay’adda Maareynta Masiibooyinka Qaranka Soomaaliyeed (SoDMA), Mudane Maxamuud Macalin Cabdulle, ayaa si rasmi ah uga guddoomay Safiirka Shiinaha ee Soomaaliya, Wang Yu, Deeq Lacageed oo dhan $2 milyan iyo Raashin loogu talagalay in lagu taageero Dadka ay saameeyeen Abaaraha ka jira Dalka.

Safiirka Shiinaha, Wang Yu, ayaa sheegay in Dowladda Shiinaha ay sii wadi doonto taageerada ay siiso Shacabka Soomaaliyeed, gaar ahaan dhinacyada Gurmadka Abaaraha iyo ka hortagga masiibooyinka kale ee Dalka ka dhaca. Wuxuu sidoo kale xusay muhiimadda ay leedahay in la xoojiyo iskaashiga Labada Dal, gaar ahaan dhinacyada Gargaarka Bani’aadamnimo iyo horumarinta Bulshada.

Dhankiisa, Guddoomiyaha SoDMA, Maxamuud Macalin Cabdulle, ayaa uga mahadceliyay Dowladda iyo Shacabka Shiinaha taageerada joogtada ah ee ay la garab taagan yihiin Soomaaliya. Wuxuu tilmaamay in Deeqdan loo adeegsan doono caawinta Dadka ku nool 72 Degmo oo ka tirsan Gobollada Dalka kuwaas oo ay saameeyeen Abaaraha, gaar ahaan 45 Degmo oo ku sugan xaalad Degdeg ah.

Guddoomiyuhu wuxuu sidoo kale xusay in taageeradan ay door weyn ka qaadan doonto badbaadinta Nolosha Dadka ay Abaaruhu saameeyeen, gaar ahaan Carruurta, Haweenka iyo Qoysaska nugul.

      

Dowladda Soomaaliya oo La Wareegtay Awoodda Garsoorka ee Maxkamadda Bulshada Bariga Afrika

ARUSHA(Wargeyska Dalka):- Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya ayaa sii xoojisay kaalinteeda hoggaamineed ee Gobolka, kadib markii ay heshay kursi muhiim ah oo ka tirsan laamaha Garsoorka ee East African Community (EAC).

Intii uu socday Shir-madaxeedkii 25-aad ee hoggaamiyeyaasha EAC ee lagu qabtay magaalada Arusha, waxaa si rasmi ah loogu dhaariyey Garyaqaan Cabdiwaaxid Warsame Cabdullaahi inuu noqdo Garsoore ka tirsan Qaybta Koowaad ee East African Court of Justice, oo ah Maxkamadda ugu sarreysa ee qaadda Dacwadaha la xiriira heshiisyada iyo Shuruucda ururka EAC.
Magacaabistan ayaa loo arkaa guul Diblomaasiyadeed oo muhiim ah oo Soomaaliya u horseedaysa inay door muuqda ka qaadato go’aamada Sharci iyo Siyaasadeed ee Gobolka.

Garsoore Cabdiwaaxid Warsame Cabdullaahi ayaa ah khabiir Sharci oo leh Waayo-Aragnimo ballaaran oo ku saabsan Shuruucda gudaha iyo kuwa Caalamiga ah. Wuxuu hore uga soo shaqeeyay Maxkamadda Gobolka Banaadir isagoo ahaa Xeer-Ilaaliye Dowladeed, taasoo siisay faham qoto dheer oo ku saabsan nidaamka Garsoorka Soomaaliya.

Sidoo kale, wuxuu Shahaadada Master of Laws (LL.M) ee sharciga isbarbardhigga iyo Dastuuriga ah ka qaatay Ohio State University ee Dalka United States. Kahor magacaabistiisa, wuxuu la taliye Sharci iyo dib-u-eegis dacwadeed ka ahaa Xafiiska dacwad-oogaha ee Magaalada Columbus, halkaas oo uu ka helay khibrad dheeraad ah oo ku saabsan nidaamyada dacwadaha ee heer Caalami.
In garsoore Soomaaliyeed uu ka mid noqdo Maxkamadda Caddaaladda ee Bariga Afrika waxay leedahay muhiimad Sharci iyo dhaqaale oo weyn.

Maxkamaddan ayaa go’aan ka gaarta khilaafaadka ka dhasha jebinta heshiisyada EAC, oo ay ku jiraan caqabadaha Ganacsiga ee ka gudba Xuduudaha, sida xannibaadaha Sharci darrada ah ee xamuulka iyo caqabadaha aan Canshuurta ahayn.
Joogitaanka Garsoore Soomaaliyeed ayaa la filayaa inuu gacan ka geysto fahamka iyo difaaca danaha Ganacsatada Soomaaliyeed ee ka shaqeeya Dalalka Bariga Afrika.

Dhanka kale, Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Xasan Sheekh Maxamuud, oo ka qayb galay Shir-Madaxeedka, ayaa khudbaddiisa ku soo bandhigay horumarka ay Soomaaliya ka samaysay dib-u-habaynta dhaqaalaha, dhismaha amniga, Dowlad-wanaagga iyo dhameystirka Dastuurka Dalka.
Madaxweynaha ayaa sidoo kale caddeeyay in Soomaaliya ay ka go’an tahay xoojinta iskaashiga iyo isdhexgalka Dalalka ku mideysan EAC.
Magacaabista Garsoorahan ayaa ku soo aadaysa xilli ururka EAC uu Soomaaliya faray inay waafajiso Shuruucdeeda Qaranka heshiisyada Ururka, isla markaana ay soo gabagabeyso wada-tashiyada gudaha ee la xiriira Federaalka Siyaasadeed ee Bariga Afrika ugu dambayn Bisha Juun 2026.
Guushan ayaa muujineysa in khubarada Sharciga ee Soomaaliyeed ay door muhiim ah ka qaadanayaan Hay’adaha Gobolka, xilli Soomaaliya ay sii xoojinayso doorkeeda ku aaddan nidaamka Sharci iyo Siyaasadeed ee Bariga Afrika.

 

 

Wasiirka Amniga Gudaha oo kulan la qaatay Ergeyga Gaarka ah ee Midowga Afrika u qaabilsan Soomaaliya

Muqdisho(Wargeyska Dalka);-Wasiirka Amniga Gudaha ee Xukuumadda Federaalka Soomaaliya, Jeneraal Cabdullaahi Sheekh Ismaaciil (Fartaag), ayaa kulan la yeeshay Danjire El Hadji Ibraahima Diene, Ergeyga Gaarka ah ee Midowga Afrika u qaabilsan Soomaaliya.

Kulanka ayaa diiradda lagu saaray xoojinta iskaashiga dhinaca amniga, taageerada howlgalka Midowga Afrika ee Soomaaliya, iyo dadaallada wadajirka ah ee lagu xasilinayo Dalka. Labada dhinac ayaa sidoo kale ka wada hadlay horumarinta wada shaqeynta u dhaxeysa Wasaaradda Amniga Gudaha iyo howlgalka Midowga Afrika, si loo dardar geliyo qorshayaasha lagu xoojinayo nabadda iyo amniga.

Wasiirka Amniga Gudaha ayaa uga mahadceliyay Midowga Afrika doorka muhiimka ah ee ay ka qaataan taageerada Dowladda Soomaaliya, gaar ahaan dhinacyada amniga iyo xasilinta Dalka.

Dhankiisa, Danjire El Hadji Ibraahima Diene ayaa muujiyay sida ay uga go’an tahay Midowga Afrika sii wadidda taageerada ay siiyaan Soomaaliya, si loo xaqiijiyo nabad waarta iyo xasillooni.

Kulanka waxaa sidoo kale ka qeyb galay La-taliyaha Amniga Qaranka ee Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Amb. Aweis Xaaji, iyo Agaasimaha Guud ee Wasaaradda Amniga Gudaha, Yuusuf Cali.