Wasiirka Wasaaradda Hawlaha Guud, Dib u Dhiska iyo Guriyeynta XFS Mudane Xildhibaan Ayub Ismail Yusuf ayaa maanta ka qayb galay kulan wadatashi ah oo ku saabsan Horumarinta Kaabayaasha iyo Magaalooyinka, kaas oo uu la yeeshay Dalladda SORECA oo ah dallad ay ku midaysan yihiin Shirkadaa Dhismaha Dalka oo dhan.

Ujeeddada kulanka ayaa ahayd xoojinta iskaashiga u dhexeeya Wasaaradda iyo Dalladda SORECA, si loo mideeyo mudnaanta horumarinta kaabayaasha iyo magaalooyinka, loona abuuro hannaan wada-shaqeyn oo wax ku ool ah, kaas oo taageera kobaca iyo nidaaminta qaybta dhismaha dalka.

Kulanka waxaa si rasmi ah u furay Maamulka Guud ee SORECA, Mudane Khaalid Axmed Cali, oo sharaxay doorka iyo muhiimadda ay Dalladdu ku leedahay horumarinta dhismaha iyo kaabayaasha dalka.

Intii uu socday kulanku, waxaa diiradda la saaray isdhaafsiga aragtiyo iyo wadatashi kooban oo dhex maray Wasaaradda iyo xubnaha Dalladda SORECA. Sidoo kale, xubnaha Dalladdu waxay soo bandhigeen waxqabadkooda iyo kaalinta ay ku leeyihiin horumarinta dhismaha iyo kobcinta magaalooyinka.

Ugu dambayn, kulanka waxaa si rasmi ah u soo xiray Wasiirka Wasaaradda Hawlaha Guud, Dib u Dhiska iyo Guriyeynta XFS, Mudane Xildhibaan ayub Ismail Yusuf, oo tilmaamay in dhawaan la daahfuri doono dhismaha wadooyin halbowle u ah isku socodka iyo kaabayaasha, kuwaas oo maraya heer gaba-gabo ah.

Sidoo kale, Wasiirka ayaa adkeeyay muhiimadda iskaashi joogto ah oo horseeda horumar waara, si loo dardargeliyo kobaca iyo tayeynta kaabayaasha dalka.          

Ankara: Xafiiska Hantidhowrka Guud ee JFS iyo Maxkamadda Xisaabaadka Turkiga ayaa si wadajir ah magaalada Ankara ee dalka Turkiga uga furay tababar aqoon is-weydaarsi ah oo ku saabsan baarista u hoggaansanaanta Sharciga.

Tababarkan waxaa ka qaybgalaya hawl-wadeeno ka socda Xafiiska Hantidhowrka Guud ee JFS iyo Xafiisyada Hantidhowrka Guud ee dowlad goboleedyada dalka.

Ku-xigeenka Hawlaha Baarista ee Maxkamadda Xisaabaadka Turkiga, Mudane Ahmet Tezcan, oo ka hadlay munaasabadda furitaanka tababarka ayaa sheegay in hay’addiisu mar walba diyaar u tahay sii wadista taageerada iyo garab istaagga Xafiiska Hantidhowrka Guud ee JFS, gaar ahaan dhinacyada la xiriira horumarinta aqoonta, xirfadaha iyo iskaashiga mihnadeed.

Dhankiisa, Ku xigeenka Hantidhowraha Guud ee JFS mudane Cabdijamaal Ismaaciil Maxamed, ayaa uga mahadceliyey Maxkamadda Xisaabaadka Turkiga martigelinta tababarkan iyo iskaashiga joogtada ah ee ay la leeyihiin Xafiiska, isaga oo xusay in fursadaha noocan ahi ay xoojinayaan aqoonta, tayada hawl-fulinta iyo is-dhaafsiga waaya-aragnimada mihnadeed.

Tababarkan waxa uu qayb ka yahay dadaallada lagu kobcinayo aqoonta iyo xirfadaha hawl-wadeennada hantidhowrka ee heerarka kala duwan ee dowladda, heer Federaal iyo heer Dowlad Goboleed, iyada oo Xafiiska Hantidhowrka Guud ee JFS uu si madax-bannaan u gudanayo waajibaadkiisa dastuuriga ah iyo kuwa sharciyeed, kuna shaqeynayo mabaadi’da isla xisaabtanka, hufnaanta iyo daah-furnaanta.

Masuuliyiin uu hoggaaminayo Wasiirka Arrimaha Gudaha, Federaalka iyo Dib u heshiisiinta XFS Cali Yuusuf Cali-Xoosh oo qeyb ay ka yihiin Wasiirka Cadaaldda XFS Mudane Xasan Macallin iyo Wasiiru Dowlaha Wasaaradda Arrimaha Dibadda XFS Xildhibaan Cali Cumar Maxamed ayaa maanta kulan gaar ah la qaatay Diblomaasiyiinta caalamka ee ka howlgala Soomaaliya.

Masuuliyiinta Dowladda ayaa wakiillada caalamka uga warbixiyey xaaladda guud dalka, guulaha ay Soomaaliya ka gaartay fulinta ajendeyaasha Qaran iyo hortabinnada dowlad-dhiska.

Kulanka ayaa waxaa ka qaybgalay Safiirro iyo wakiillo ka kala socda Safaaradaha caalamka ee fadhigoodu yahay Soomaaliya iyo Hay’adaha Caalamiga ah ee ka howlagala Soomaaliya.

Wasiirka Warfaafinta, Dhaqanka iyo Dalxiiska ee JamhuuriyaddA Federaalka Soomaaliya, Mudane Daa’uud Aweys Jaamac ayaa xafiiskiisa ku qaabilay Sii-Hayaha Wakiilka Xoghayaha Guud ee Qaramada Midoobay u qaabilsan Soomaaliya, Mr. Raisedon Zenenga.

Wasiirka iyo Sii- Hayaha Wakiilka Qaramada Midoobay ayaa kulankooda kaga hadley horumarka ay Soomaaliya ku tallaabsaneyso ee dhinacyada amniga, siyaasadda, dib u heshisiinta, dhaqaalaha iyo adeegyada arrimaha bulshada.

Wasiirka Warfaafinta, Mudane Daa’uud Aweys Jaamac ayaa Qaramada Midoobay uga mahadceliyay taageerada ay u fidiso Soomaaliya oo uu ku tilmaamey inay kaalin wax ku ool ah ka qaadaneyso dib u dhiska iyo dib u soo kabashada Soomaaliya.

Sii-Hayaha Wakiilka Qaramada Midoobay Mr. Zenenga ayaa dhinaciisa waxaa uu bogaadiyay tallaabooyinka ay hiigsaneyso Dowladda Soomaaliya, isagoo xusay sida Qaramada Midoobay uga go’an tahay sii wadista garab istaagga hawlaha ka socda dalka ee ay hormuudka ka tahay Dowladda Federaalka Soomaaliya.

Wasiirka Wasaaradda Qoyska iyo Horumarinta Xuquuqul Insaanka XFS Amb Khadiija Maxamed Al-Makhsuumi ayaa maanta si rasmi ah u gudbisay nuqulka Axdiga Afrika ee Xuquuqda iyo Daryeelka Carruurta, kaasi oo ay Soomaaliya horey u meel marisay.

Munaasabadda oo ka dhacday xarunta Midowga Afrika ee magaalada Addis Ababa waxaa si rasmi ah nuqulka loogu wareejiyey Mudane Moussa Mohamed Omar ku xigeenka Madaxa xafiiska Guddoonka, ayadoo sidoo kalena ay goobjoog aheyd Prof. Hajer Gueldich, Agaasimaha arrimaha Sharciga ee Midowga Afrika iyo Safiirka Soomaaliya u fadhiya Midowga Afrika Danjre Warfaa.

Wasiirka Wasaaradda Qoyska iyo Horumarinta Xuquuqul Insaanka XFS Amb Khadiija Maxamed Al-Makhsuumi oo Munaasabadda wareejinta ka hadashay ayaa sheegtay in tallaabadani ka turjumeyso sida ay Soomaaliya uga go’an tahay dhaqan gelinta Axdigan ayadoo tani ay tahay tallaabo muhiim ah oo lagu xoojinayo ilaalinta iyo kor u qaadista xuquuqda carruurta.

Soomaaliya ayaa horey u ansixisay Axdiga Afrika ee Xuquuqda iyo Daryeelka Carruurta, ayadoo wareejinta nuqulka Axdigan ay ka marqaati kaceyso sida ay Soomaaliya uga go’an tahay hormarinta iyo ilaalinta Xaquuqda Carruurteeda.

Ciidanka Xoogga Dalka Soomaaliyeed iyo Ciidamada Amniga Jubbaland, ayaa howlgal ballaaran ka wada deegaanno ka tirsan gobollada Jubbada Hoose iyo Jubbada Dhexe. Howlgalladan ayaa si gaar ah uga socda deegaanno hoostaga degmooyinka Jilib, Xagar iyo Afmadow, waxaana ka mid ah goobaha ay ciidamadu cagta mariyeen deegaannada Waraha Qalley, Farshabeel, Jigees, Qaawiley iyo Weelmaarow.

Intii ay socdeen howlgaladan dhulka ah, waxaa barbar socday duqeymo dhanka cirka ah oo ay taageerayeen saaxiibbada caalamka, kuwaas oo si wax ku ool ah u xoojiyay beegsiga maleeshiyaadka Al-Shabaab ee ku dhuumaaleysanayay deegaannadaas.

Howlgalka ayaa lagu gaarsiiyay Al-Shabaab jab xooggan, iyadoo la dilay 27 dhagarqabe, oo ay ku jiraan xubno muhiim u ahaa kooxda argagixisada.
Sidoo kale, ciidamadu waxay gacanta ku dhigeen hub iyo saanad ciidan oo ay ka mid yihiin qoryaha BKM, RPG iyo AK-47, iyo miinooyin ay argagixisadu damacsanaayeen inay ku dhibaateeyaan shacabka Soomaaliyeed.

Ciidanka Xoogga Dalka Soomaaliyeed waxay sii wadaan howlgallada lagu baacsanayo haraadiga Al-Shabaab, si loo xaqiijiyo amniga, xasilloonida iyo badbaadada shacabka ku nool deegaannada Jubbooyinka.

Halkaan ka akhriso war saxaafadeedka Wasaaradda Gaashaandhigga Soomaaliya.

Agaasimaha Guud ee Wasaaradda Arrimaha Gudaha, Federaalka iyo Dib-u-heshiisiinta, Mudane Cabdulqaadir Cilmi, ayaa maanta ka qaybgalay kulan ku saabsan doorka haweenka Soomaaliyeed ee dowlad-dhiska, nabad-dhisidda iyo horumarinta dalka.

Munaasabadda waxaa ka qaybgalay danjiraha Dowladda UK ee Soomaaliya, Charles King, iyo Danjiraha Midowga Yurub ee Soomaaliya, Marwo Francesca di Mauro, iyadoo ay sidoo kale ka qayb galeen wakiillo ka socday ururrada haweenka, dowladaha hoose iyo saaxiibada kale ee dalka.

Agaasimaha Guud ayaa xusay in haweenka Soomaaliyeed ay yihiin laf-dhabarta bulshada, isla markaana ay door muuqda ka qaataan xasilloonida, ka qaybgalka siyaasadda iyo horumarinta guud ee dalka.

Sidoo kale, Agaasimaha Guud, Mudane Cabdulqaadir, ayaa carrabka ku adkeeyey baahida loo qabo siyaasado loo dhan yahay oo taageera kobcinta xirfadaha haweenka Soomaaliyeed, isla markaana wax ka qabta caqabadaha dhaqan iyo dhaqaale ee hortaagan, si loo xaqiijiyo ka qaybgal buuxa iyo cadaalad bulsho.

“Wasaaraddu waxay mar kale xaqiijinaysaa sida ay uga go’an tahay xoojinta ka qaybgalka haweenka ee dhammaan heerarka dowladnimo, iyada oo la ballaarinayo guulaha la gaaray lana waafajinayo hortabinnada qaranka.” Agaasimaha Guud ayaa hadalkiisa ku soo gabagabeeyey.