Baraawe, oo sidoo kale loo yaqaan Bravo, waa magaalo degad qadiimi ah oo ku taal gobolka Shabeellada Hoose ee Soomaaliya oo sidoo kale ah hadda Caasimadda Dawlad Gobolleedka Koonfur Galbeed ee Soomaaliya waxa ayna ku tiirsan tahay kalluumeysiga.
Magaaladaan waxa uu webiga Shabeelle uu u jiraa 25km, webiga Shabeelle waxa uu maraa sablaale Xiligii hore mudul barawe ayuu so gaari jirey oo dhul barwaaqo leh ayuu ahaa,
Ka dib “aarjiin” ayaa loo sameeyay oo webiga waa la xirey, ka dib isbeddel ayaa dhacey oo biyaha waxa uu ku koobnaan jirey: Sablaale, Laabkowan, Sablaale yareey, iyo Mafta.
5 ta sano oo u dambeysey wax biyo webi ah dhanka sablaale, iyo kurtun waareey meelahaas ma uusan soo gaarin oo dhul qalalan ayuu noqdey oo webiga dhexdiisa geedo ayaa ka bexeen ilaa hada wax biyo ah maso gaaraan.
Magaalada waxa ku yaali jirey warshada kabaha iyo warshada maqaarka farsameysa, sido kale dadka Baraawe dega ma ahayn dad fadhiga jecel oo rag iyo dumarba labadaba waa ay shaqayn jireyn,
Ragga waxa ay ka shaqayn jireyn ganacsiga halka dumarka guriga marka ay joogaan ay ku tolli jireyn koofida barawe ay dhaqanka u leedahay iyo aliindiga.
Hadii aan dib u milicsanno taariikhda, Baraawe waxa xukumi jirey dadka barawe dega oo suldaamo ayey lahayeen, Xiligaas waxa suldaan ka ahaa Xaaji Cabdiqadir Cabdiyow.
magaalada waxaa ku so duuley Burtaqiis Sannadkii 1506 dii Baraawe waxaa soo weeraray Ciidanka Badda ee Burtaqiiska si ey u qabsadaan Magaalada, kaliya Baraawe kuma aysan soo duulin ee dhulalka xeebaha leh ayey ku so duuleyn.
Soomaalida kale waa ay iska difaaceen halka reer barawe ay fariin u direen cusmaaniyiinta oo markaas xukuumada ugu awooda badan ee islaamka ahayd,
Suldaanka magaalada Baraawe Xaaji Cabdiqadir ayaa warqad u qorey Cusmaaniyiinta, warqadda waxaa ku qornaa “anaga waxaa nahay ahlu Baraawe, dad muslim ah ayaan nahay qolo gaalo ah ayaa na qabsadeen waxa aan rabnaa in aad garab nasiisaan.”
Markaas ka dib ayaa waxaa la so direy sayid barqash oo ciidankiisa wato ayaa weerar ku so qaadey Burtaqiiska ka dibna magaalada waa laga saarey, intaas ka dibna xukunka waxa la wareegey cusmaaniyiinta oo qarniyaal soo xukumayeen,
Dadka qaar ayaa aaminsan aragti khalad ah, taa oo ah in Reer Baraawaha Cad cadka ay asal ahaan ka so jeedaan Burtaqiiska taasi waa “Been”, Burtaqiis meeshaas waxa uu u imaadey inuu gumeysto laakiin Cusmaaniyiinta ayaa ka saareen oo sida uu rabey ma uusan helin.
Sayid Barqash waxa uu isugu wacey Odeyaasha Soomaalida oo dhan Zanzibaar oo fadhigiisa ahaa, isagoo dhahey “dhulka waxa aan ka gatey Taliyaani marka waxa la idinkaga baahan yahay in aad la shaqeysaan taliyaaniga.”
WQ: Sacdiyo Sheekh Baana
