Wasiirka Wasaaradda Caafimaadka iyo Daryeelka Bulshada Xukuumadda Federaalka Soomaaliya Dr Cali Xaaji Aadan ayaa maanta Magaalada Qaahira ee Caasimadda Masar kulan kula qaatay Ardayda Soomaliyeed ee taqasuska Caafimaadka ka diyaarinaya Dalka Masar.

Wasiirka ayaa Ardeyda kula kulmay xarunta Safaaradda Soomaaliyeed ee Masar, halkaas oo uu kusoo dhaweeyey Amb. Ilyaas Sheekh Cumar Safiirka Soomaaliya ee Masar iyo howl wadeenada kale ee Safaaradda

Wasiirka ayaa Ardayda ka dhagaystay caqabadaha soo waajahdo mararka qaar iyo talooyin ku saabsan qaabka loo horumarinkaro arimaha Caafimaadka wadankeena maadaama Soomaaliya ay ka mid tahay dalalka soo koraya gaar ahaan dhanka Caafimaadka oo ka mid ah qeybaha ugu muhiimsan ee Dalka.

Dr Cali Xaaji Aadan Wasiirka Wasaaradda Caafimaadka ayaa ku booriyay Ardeyda in ay waxbarashadooda dhameystaan oo ay wadankooda wax kusoo kordhiyaan una dhabar adeygaan caqabadkasta oo hakad galin karta halganka waxbarashadooda.

Ugu dambey Wasiirka ayaa ugu mahadceliyay Safiirka iyo howlwadeenada kale ee Safaaradda doorka ay ka qaadanayaan in Ardeyda Soomaaliyeed ee wax ka barata Masar ay hellaan adeegyada Dowladeed ee ay u baahan yihiin iyo sida ay u garab istaagto mararka ay soo wajahdo xaaladaha qaar iyo sida kulanka ay usoo qabanqaabisey.

Ciidamo ka tirsan Xoogga dalka iyo dadka deegaanka ayaa maanta ka amba baxay magaalada Muqdisho, kuwaasi oo ujeedkoodu yahay xorreynta deegaannada ay heystaan Argagixisada.

Saraakiisha Hoggaamineysa Ciidamada ayaa sheegay in howlgallada u horreeya ka billaabi doonaan Gobolka Shabeellada Dhexe, si Argagaixisada looga sifeeyo deegaannada ay kaga sugan yihiin gobolkaasi.

Mas’uuliyiin kala duwan oo iyaguna ka hadlay goobta ay ka ambabaxeen Ciidamada ayaa sheegay in kaliya aysan ku hakan doonin gobolada Shabeellada Dhexe, balse sii wadi doonaan howlgalka ilaa Galgaduud iyo Mudug.

Sidoo kale, Ciidamadan ayaa kamid ah Kacdoonka Shacabka ee ka dhanka ah Argagixisada, kaasi oo ka socda gobolada dalka laguna xorreeyay deegaanno muhiim ah.

Ciidanka Xoogga oo kaashanaya Kuwa deegaanka ee Macawisley ayaa dilay In ka badan 200 oo ka tirsanaa maleeshiyaadka Argagixisadda ah ee Al-shabaab oo saakay si dhuumaysi ah rabay in ay u soo weeraraan Tuulada Jicibow oo qiyaastii magalada Buula-burde u jirta 25KM.

Kooxdan ayaa damacoodu ahaa in ay kala gooyaan labadda Magaalo ee Beledweyne iyo Buula-burde.

Maamulka Deegaanka Ayaa Ka War Helay in Argagixiso Fara badan Oo Dooma Wataa Soo Dhigteen Deegaankaasi waxaana
Durbaba halkaas u Ruqaansaday Ciidamada Xoogga oo kaashanaya Macaawisleyda.

Ciidanka Xoogga dalka ayaa sidoo kale gurmad xoojin ah u diray halkaas kuwaasi oo kooxda ku hareereeyay deegaanka jicibow oo hoos taga Degmada Buul-burde ee Gobolka Hiiraan.

Dagaalkii Saaka Bilaabmay ayaa maqribkii caawa la soo afjaray iyadoo guud ahaan ba cagta la mariyey kooxihii Argagixisadda ahaa ee halkaas soo galay.

Shacabka Magaladda Buula-burde Ayaa Ciidanka la daba joogau saadka taakulaynta oo isugu jiray Hilib,Caano iyo Biyo si ay u dhiirigeliyaan Ciidanka Xoogga iyo kuwa Deegaanka Macawisley oo mudooyinkii u dambeeyey xoojiyey halganka lagaga xoraynayo dalka kooxaha Argagixisadda ah.

Ciidanka xogga dalka ayaa howl-gal lagu baacsanaayo kooxda nabad-diidka ah ka wada deegaanka Jicibow oo hoos taga degmada  Buuloburde ee gobolka Hiiraan.

Ciidanka ayaa weerar ku qaaday kooxda oo isku aruursanaayay deegaanka Jicibow ee gobolka Hiiraan, halkaasina ku gaarsiiyay khasaaro xooggan.

Ciidanka Xoogga iyo dadka deegaanka ayaa si wada jir ah isaga kaashanaaya howlgalka  hadda ka socda deegaanka jicibow ee kooxda Argagixisada ah lagu sifeeynaayo.

Shucuubta Aadanaha waxaa dhab ah in haddii la saaro cadaadis adag, waxaa laga filaa in ay sameeyaan ka dhiidhin falalkaasi xun, markii ay u adkeysan waayaan dullinimada lagu haayo, sida ay sameeyeen shucuubta ku dhaqan Deegaanno ka tirsan gobolada Hiiraan iyo Gal-guduud, kuwaasi ay kula kaceen kooxda Argagaxisada ah ee Al-shabaab falal arxan darro ah, kadib waxaa abuurmay in ay is abaabulaan Dadka Deegaanka, bilaabaanna in ay la dagaalamaan ilaa ay ka xoreysteen qaar ka mid deegaannadooda.

Dowladda Jamhuriyadda Federaalka ah ee Soomaaliya ayaa dhowr jeer ku baaqday inuu furan yahay Dagaal ka dhan ah Kooxda Argagisada ah ee Al-shabaab, waxayna caddeysay inuu jiro hal cadow oo ah Al-shabaab, sidaasina waxaa cod dheer ku dhahay madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka ah Soomaaliya Mudane Xasan Shiikh Maxamuud, wuxuuna tilmaamay in ciddii taakuleysa, Lacag siisa, taageerta, niyadda ka jecel iwm ay la mid yihiin Kooxda Al-shabaab.

Madaxweynaha Jamhuuriyadda ayaa bogaadiyey sida shacabka Soomaaliyeed ay u garab taagan yihiin halyeeyada Ciidamada Soomaaliyeed, waxa uuna tilmaamay in dowladdiisa ay ka go’an tahay xoreynta deegaannada ay heystaan Argagixisada iyo in dagaal joogto ah lagu qaado cadawgan duullaanka ku ah nabadda, Dowladnimada iyo madaxbannaanida Dalka, sidaasina waxa uu ka sheegay mar uu shir-guddoominayay Shirkii golaha wasiirada, wuxuuna  kula dardaarmay golaha Wasiirada in ay mudnaanta koowaad siiyaan la dagaalanka Argagixisada, caqabadda ku ah dowladnimada Soomaaliyeed, Wasaaradaha oo dhanna ay kaalin ku yeeshaan dagaalka ka dhan ka ah Argagxisada iyo xoreynta deegaannada ay haystaan.

Madaxweynaha ayaa tilmaamay in xaalad adag ay ku nool yihiin dadka Soomaaliyeed ee ku sugan deegaannada ay ku dhuumaaleysanayaan Argagixisadu, iyadoo dowladdu ay gurmad degdeg ah gaarsiisay muwaadiniinta ku dhibaataysnaa goobaha laga xoreeyey Argagixisada Alshabaab, waxa uuna faray dhammaan Wasaaradaha in ay mas’uuliyad gaar ah iska saaraan sidii deegaanadaasi looga fulin lahaa adeegyada aasaasiga ah ee bulshada oo dhan kasta leh.

Madaxweyne Xasan Shiikh dalka waxa uu u jiheeyay in kooxda Al-shabaab cudud ahaan, dhaqaale ahaan iyo fikir ahaanba in dagaal lagu ciribtirrayo lagu qaadayo, haddana qeybo ka mid ah u dalka ka socdo, waxaana Argagixisada u furan inay isa soo dhiibaan, kuwa baadda siiyana  waxaa la gudboon oo kaliya inay joojiyaan, Telefoonada Alshbabaana ay iska xanibaan (Blockgareeyaan).

Dhinaca kale Dowladdu waxay dhowr jeer uga digtay qolooyin bixiya lacagaha baadda ah inay ka waantoobaan, balse ugu dambeyntii waxaa ka soo baxay amar mamnuucayo arrintaasi, waxaana amarkaasi faafiyay Wasiirka Ganacsiga iyo Warshadaha Mudane Jabriil Cabdirashiid Xaaji ayaa sheegay isaga oo fulinaya doorka Wasaaradda ee la dagaalanka Kooxda Argagaxisada ah ee Al-Shabaab, waxa uu kulan la qaatay shirkadaha, Ganacsatada iyo Bankiyada, isagoo ku amray joojinta nooc kasta oo macaamil ah ama lacago ah oo la siiyo kooxda Al-Shabaab.

Wasiirka ayaa u sheegay mas’uuliyiinta shirkadaha in arrintani ay tahay go’aan dawladdeed islamarkaana ciddii fulin weyda laga qaadi doono tallaabo sharciga waafaqsan,isagoo carabka ku adkeeyey in marnaba aan la aqbali doonin in dhaqaalaha laga qaado ganacsatadu uu noqdo mid lagu xasuuqo, islamarkaana lagu gumaado Shacabka Soomaaliyeed.

Dhinaca kale, Dowladdu waxaa kale oo ay ku dhaqaaqday tallaabo wanaagsan oo ku saabsan in la xiro Baro Bulsho oo gaaraya 40 oo ay adeegsan jireern Kooxda al-shabaab, waxaa sidaasi sheegay Wasiir ku-xigeenka Wasaaradda Warfaafinta Xukumadda Federaalka Soomaaliya, Mudane Cabdiraxmaan Yuusuf Al-Cadaala, isagoo xusay in hawada laga saaray barihii ay Argagixisada ku baahin jireen wararka iyo farriimaha.

Wasiir Al-cadaala oo hadalkiisa sii wata ayaa ayaa yiri: “Ilaah mahaddiis, barihii ugu waawaynaa ee Khawaarijta ee Warbaahinta waa xiran yihiin, waana socdaa howlgalku, waana dhamaystiraysaa Dawladdu inta dhiman”, wuxuuna ugu baaqay shacabka Soomaaliyeed haddii ay arkaan mareeg ay Argagixisada ku gudbineyso warar marin habaabin ah in ay la soo xiriiraan degalka, [email protected].

Tallaabadaasi horumarka ah waxaa soo dhaweeyay Wasiirkii hore ee Warfaafinta Xil. Maxamed Xayir Maareeye, waxaa uuna boggaadiyay go’aankii ka soo baxay dowladda Soomaaliya ee ahaa in aan la baahin Karin Wararka iyo Fikirka argagaxisida Al-shabaab, isagoo hadalkiisa sii wata ayaa yiri“Runtii dawladdu waxay maanta qaadatay talaabo aad iyo aad muhiim ugu ah la dagaalanka iyo dabargoynta argagaxisida iyo fikirka xagjirka ah ee looga been sheego diinteena suubban.” .

Xildhibaanka oo hadalkiisa sii wata ayaa  yiri  “Talaabadan oo hore la isugu dayey ugu yaraan laba jeer ama aanu Golaha Wasiiradda iyo Madaxdii Qaranka horgeynay, waxaa fashiliyey kooxo, Ganacsato iyo shaqsiyaad si dadban ama si toos ah uga horyimid, ka dibna waxaanu weynay madax Qaran oo nagula adkaysata.”

Haddaba dhammaan tallaabooyinkaasi ay ku dhaqaaqday Dowladda waxay ka mid yihiin la dagaalanka kooxda Argagisada Al-shabaab iyo ciribtirkoodaba, waana in lagu gacan siiyo, lana garab istaago, sidaasi awgeed Al-shabaab iyo Af shabaab waa shirko aan waxba is dhaamin.

Guddoomiyaha Golaha Shacabka Baarlamaanka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Sheekh Aadan Maxamed Nuur (Madoobe) ayaa tacsi tiiraanyo leh u diray qoyskii, ehelada iyo dhammaan Shacabka Soomaaliyeed ee uu ka baxay Allah u Naxriistee Xildhibaan hore Daahir Xasan Guutaale.

“Waxaan murugada iyo xanuunka la qeybsanayaa dhammaan qoyska, ehelada iyo Ummadda Soomaaliyeed geerida ku timid Alle ha u naxariistee Xildhibaan hore Daahir Xasan Guutaale oo ku geeriyooday dalka Hindiya.”

Guddoomiye Sheekh Aadan Madoobe ayaa sheegay in Marxuum Daahir Xasan Guutaale uu ahaa muwaadin xilliyo adag usoo shaqeeyay qaranka.

Ugu dambeyn Guddoomiye Sheekh Aadan Madoobe ayaa Alle uga baryay in uu janadiisa ka waraabiyo, ehelkiisa iyo dhammaan ummadda Soomaaliyeed inuu samir iyo iimaanna ka siiyo.

– Wasiirka Wasaaradda Gaadiidka iyo Duulista hawada Fardawso Cismaan Cigaal oo howlo shaqo u joogto dalka Canada ayaa kulan xog-wareysi ah la qaadatay jaaliyadda Soomaaliyeed ee dalkaas , gaar ahaan Montreal , Ottawa iyo Toronto.

Wasiirka ayaa sheegtay in jaaliyadda Soomaaliyeed ee dalka dibaddiisa ay udub-dhexaad u yihiin dadaallada Dib u dhis ee dalkeenna, waxaana sdioo kale, wasiirka jaaliyadda ay wadaageen xoojinta doorkooda taageerro ee Dawladda iyo Bulshada Soomaaliyeed oo wajahaya saameynta abaarta, isbeddelada cilimada , dib u xorreynta iyo xasillinta dalka.

Ugu dambeyntii, Wasiirka Gaddiidka iyo Duulista hawada Fardawso Cismaan Cigaal ayaa uga mahadcelisay hoggaanka jaaliyadda, waxgaradka, aqoonyahanka,haweenka , Dhallinyarada iyo qeybaha kale ee Bulshada soo dhoweynta wanaagsan ay u sameeyeen iyo dhiiri-gelinta dib-u-dhiska dalka.